.

SYLWETKI

WINCENTY WIERZEJEWSKI

działacz harcerski

Urodzony 29 listopada 1889 roku w Poznaniu. Zmarł 8 września 1972 roku w Leeds (Wielka Brytania). Oficer zawodowy – podpułkownik.

Pseudonimy: “Józef”, “Jerzy Warecki”, “Skaut”, “Orsza”, “Poznański”.

W latach szkolnych był członkiem Towarzystwa Samokształceniowego Młodzieży “Iskra”. Mając zdolności i zamiłowania artystyczne, w roku 1907 wyjechał do Krakowa i rozpoczął tam studia na Akademii Sztuk Pięknych (malarstwo i sztuki zdobnicze). Studia te zostały przerwane w roku 1910 w związku z obowiązkiem odbycia służby wojskowej w armii niemieckiej.

Do Poznania wrócił w 1912 roku. Z dawnymi kolegami z “Iskry” założył wówczas pierwszy w Wielkopolsce zastęp skautowy “Poznań”. Rozrósł się on wkrótce do rozmiarów drużyny, a później hufca “Piast”, którego Wincenty Wierzejewski był komendantem. Nawiązał łączność ze Związkiem Walki Czynnej (ZWC) i zapewniał emisariusza tej organizacji, że tajne drużyny skautowe zostaną przygotowane do walki o niepodległość Polski.

Brał udział w Lublinie w 1918 roku w zjeździe połączeniowym harcerstwa polskiego, działającego w poszczególnych zaborach jako delegat z zaboru pruskiego pod pseudonimem “Jerzy Warecki”.

Po nawiązaniu kontaktów z Komendą Naczelną Polskiej Organizacji Wojskowej, przystąpił do organizowania POW Zaboru Pruskiego. Jako twórca i organizator tajnej konspiracji wojskowej w Poznaniu został komendantem POW ZP, przygotowującej wybuch Powstania Wielkopolskiego. Organizacja ta wysunęła hasło oderwania Wielkopolski od Niemiec. Po wybuchu Powstania stanął na czele kompanii skautów, która zdobyła Fort Grollmana. Oddział ten stał się zaczynem 1 Pułku Strzelców Wielkopolskich (później przemianowanego na 55 Pułku Piechoty z siedzibą w Lesznie). Brał udział w walkach o Lwów (1919) na froncie wschodnim w wojnie z bolszewikami w armii gen. Konarzewskiego (1920). W 1925 roku kończy Centralną Szkołę Gimnastyki i Sportu i obejmuje komendę kompanii w Szkole Podchorążych Piechoty nr 7 w Śremie. W latach 1932-1935 był komendantem kompanii wartowniczej w Gdańsku na Westerplatte. To dzięki jego staraniom polska placówka wojskowa na Westerplatte została wyposażona potajemnie w broń ciężką, którą później, w dniu ataku (1.09. 1939), pancernik “Szleswig-Holstein” na Westerplatte, pozwoliła obrońcom na bohaterski wielodniowy opór. W latach 1935-1939 w Dowództwie Okręgu Korpusu (DOK) VII Poznań organizuje sieć dywersji w Wielkopolsce na wypadek niemieckiej agresji. Tworzy i kieruje Tajną Organizacją Wojskową, która w razie okupacji Polski, miała prowadzić walkę konspiracyjną.

W sierpniu 1939 roku został przydzielony do Sztabu Głównego Wojska Polskiego. Od 1939 roku na emigracji. W latach1940-1945 w I Korpusie Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, gdzie m. in. w Szkocji wraz z gen. Paszkiewiczem był organizatorem I Brygady Strzelców.

Po zakończeniu wojny pozostał na emigracji. Mieszkał w Leeds w Anglii, gdzie kontynuował swe młodzieńcze pasje artystyczne.

Był odznaczony m.in. Krzyżem Virituti Militari V kl. oraz Krzyżem Niepodległości z Mieczami, czterokrotnie Krzyżem Walecznych. Ponadto był wyróżniony Odznaką Wdzięczności, za szczególne zasługi oddane harcerstwu. Pośmiertnie otrzymał Krzyż Powstania Wielkopolskiego 1918/1919.

powrót